Polsce i na całym świecie z roku na rok wzrasta ilość zachorowań na choroby nowotworowe. Przyczyn powstawania nowotworów jest wiele, za część z nich mogą odpowiadać geny, niewłaściwy tryb życia, palenie tytoniu, a także zakażenie wirusami – najczęściej wirusem HPV. Do zakażenia wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV) dochodzi w wyniku kontaktu seksualnego. Wczesna inicjacja seksualna, która coraz częściej dotyczy młodych ludzi oraz duża liczba partnerów zwiększają ryzyko przeniesienia wirusa.

Wciąż jeszcze za mało mówi się o tym, co możemy zrobić, aby uniknąć zakażenia wirusem HPV. Z mojego doświadczenia wynika, że nie wszyscy rodzice posiadają kompletne informacje na temat tego zakażenia, nie są także wyedukowani w temacie szczepień ochronnych. Szczepieniem ochronnym powinny być objęte nie tylko dziewczęta, ale także chłopcy, ponieważ wirus HPV odpowiada za różne typy nowotworów. Na pierwszym miejscu wymienia się oczywiście raka szyjki macicy, ale trzeba pamiętać, że jest on także przyczyną raka gardła czy krtani, który częściej dotyka mężczyzn. W przypadku raka szyjki macicy regularne wykonywanie badań przesiewowych – cytologii, daje nam możliwość wykrycia nowotworu we wczesnym etapie choroby. W przypadku raka gardła czy krtani nie przeprowadza się żadnych badań skriningowych, dlatego choroba wywołana wirusem HPV może rozwijać się w organizmie pacjenta przez wiele miesięcy bezobjawowo i zostać wykryta już w bardzo zaawansowanym stadium. Szczepienie chłopców przeciwko HPV zapobiega rozprzestrzenianiu się wirusa, ale także chroni ich przed zachorowaniem na część nowotworów – w tym właśnie na wspomnianego raka gardła i krtani.

Obecnie w Polsce mamy dostęp do trzech rodzajów szczepionek przeciwko wirusowi HPV. Pierwsza z nich – dwuskładnikowa zabezpiecza przed zachorowaniem na raka szyjki macicy i podawana jest tylko dziewczynkom. Kolejna – czteroskładnikowa, którą możemy stosować u obu płci oraz najnowsza, dziwięcioskładnikowa – ona również może być stosowana u dziewczynek i chłopców.

Rodzice powinni pamiętać, że aby szczepienie było możliwe najbardziej skuteczne, powinno być wykonane zanim dziecko rozpocznie życie seksualne. Oczywiście w przypadku różnych dzieci może to być zupełnie inna granica wiekowa. Warto jednak o tym pomyśleć, kiedy kontakty między młodzieżą zaczynają się zacieśniać, pojawiają się pierwsze przyjaźnie czy związki. Obecnie określa się, że idealny wiek to granica pomiędzy 10, a 13 rokiem życia. Wykonanie szczepienia w późniejszym wieku też oczywiście jest wskazane, ponieważ trzeba pamiętać, że HPV to ponad 150 różnych typów wirusa, które oprócz chorób nowotworowych wywołują także inne schorzenia, np. brodawki płciowe.

W naszym kraju z powodu raka szyjki macicy umiera rocznie około 3 tysięcy pacjentek – szczepienie przeciwko zakażeniu wirusem HPV dziewczynek i chłopców w odpowiednim wieku może praktycznie zatrzymać występowanie tej choroby. W wielu krajach – Australii, Szwajcarii, Portugalii, Izraelu szczepieniem objęte są wszystkie dzieci. Bardzo zależy nam na tym, aby szczepienie przeciwko HPV z listy szczepień zalecanych trafiło na listę szczepień obowiązkowych.