Prawa pacjenta

Ważne, aby pacjenci pamiętali o przysługujących prawach. Leczenie bólu jest tematem bardzo szerokim i obejmuje przypadki od tak powszechnych jak znieczulenie przy zabiegach, łagodzenie bólu porodowego czy podanie leków przeciwbólowych hospitalizowanym pacjentom, po przypadki trudne, gdzie ból jest dla pacjenta prawdziwym cierpieniem m.in. w niektórych chorobach nowotworowych, czy w opiece paliatywnej. Kwestie dotyczące leczenia bólu nie są zgłaszane do Biura Rzecznika Praw Pacjenta, często jednak jest to problem bardzo istotny, bo ból ma duży wpływ na jakość życia pacjenta, a jego leczenie jest elementem poszanowania godności człowieka.  

Aby problem leczenia bólu nie był marginalizowany konieczna jest nie tylko zmiana podejścia lekarzy, czy zmiana patrzenia na tę kwestię z perspektywy finansowania terapii przeciwbólowych, ale także wiedza pacjentów o ich prawach. Tylko świadomy swoich praw pacjent ma szansę skutecznie je egzekwować.

Prawa pacjenta, o których warto wiedzieć

O których prawach pacjenta warto więc pamiętać w kontekście leczenia bólu? Przede wszystkim o prawie do świadczeń zdrowotnych odpowiadających wymaganiom aktualnej wiedzy medycznej. Współczesna medycyna dysponuje skutecznymi lekami i metodami uśmierzania bólu, lekarze mają więc narzędzia, aby pomóc cierpiącemu pacjentowi. Wiele wytycznych i rekomendacji dotyczących leczenia różnych rodzajów bólu, w różnych dziedzinach medycyny opracowane są przez medyczne towarzystwa naukowe. W przypadku łagodzenia bólu porodowego obowiązują także standardy postępowania medycznego wprowadzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia.

Elementem prawa pacjenta do świadczeń zdrowotnych jest także dostęp do leczenia bólu. W przypadku, gdy pacjent cierpi na ból przewlekły – trwający dłużej niż 3 miesiące, wynikający np. z choroby nowotworowej, chorób reumatycznych czy zwyrodnieniowych albo migreny, rozwiązaniem jest wizyta w poradni leczenia bólu. Problemem są czasami odległe terminy wyznaczonej w takiej poradni wizyty, niewiele placówek zajmuje się tym zagadnieniem a przecież oczekiwanie miesiąc lub dłużej dla pacjenta z bólem to bardzo dużo. Dlatego wybierając poradnię leczenia bólu warto pamiętać o dowolności w wyborze placówki udzielającej ambulatoryjnych świadczeń specjalistycznych. Możemy bowiem wybrać tę placówkę, w której czas oczekiwania na realizację świadczenia jest najkrótszy.

Kolejki do lekarzy

Informacje o terminach realizacji konkretnych świadczeń zdrowotnych w ramach ubezpieczenia, na terenie danego województwa i w danej miejscowości znajdziemy w serwisie NFZ pn. Ogólnopolski Informator o Czasie Oczekiwania na Świadczenia Medyczne: www.kolejki.nfz.gov.pl. Informacje o terminach w poradniach można też uzyskać dzwoniąc pod  numer infolinii „kolejkowych” NFZ działających w każdym z oddziałów wojewódzkich Funduszu.

Kolejne istotne prawo to prawo pacjenta do poszanowania intymności i godności. Podkreślę, że obejmuje ono także prawo pacjenta znajdującego się w stanie terminalnym do świadczeń zdrowotnych zapewniających łagodzenie bólu i innych cierpień. Z perspektywy pacjentów paliatywnych jest to niezwykle ważne prawo, które ma im zapewnić umieranie w spokoju i godności.

Gdzie szukać pomocy?

W każdej sytuacji, gdy pacjent lub osoba mu bliska uważa, że powyższe prawa są niewłaściwie realizowane albo ma pytania może skontaktować się z Biurem Rzecznika Praw Pacjenta. Najszybszą formą kontaktu jest ogólnopolska bezpłatna infolinia 800-190-590. Warto też szukać informacji o leczeniu bólu na stronach społecznych kampanii edukacyjnych o tej tematyce realizowanych przez organizacje pozarządowe.