Nie są to częste przypadki, jednak w ostatnich latach widać wyraźną tendencję wzrostową. Rak gruczołu krokowego, inaczej rak stercza lub rak prostaty, to jeden 
z najczęstszych nowotworów złośliwych, na które zapadają mężczyźni. Pod względem częstości występowania zajmuje on trzecie miejsce, po raku płuca i jelita grubego. Stanowi więc istotny problem społeczny.

Im wcześniej, tym lepiej

Podobnie jak w przypadku wielu innych nowotworów, wcześnie wykryty rak gruczołu krokowego jest całkowicie wyleczalny. Problem polega jednak na tym, że na początku zwykle nie wywołuje żadnych objawów. A kiedy już wystąpią, to choroba jest zazwyczaj bardzo zaawansowana 
i szanse na wyleczenie dramatycznie spadają.

Przyczyny raka gruczołu krokowego nie zostały do końca poznane. Udało się jednak wyodrębnić wiele czynników ryzyka. Najważniejszym jest wiek – im starszy mężczyzna, tym większe prawdopodobieństwo, że zachoruje. Inne czynniki ryzyka to m.in.: rasa (czarnoskórzy mężczyźni chorują częściej i w młodszym wieku), narażenie na promieniowanie ultrafioletowe i jonizujące, predyspozycje genetyczne. Istnieje również związek między rozwojem raka gruczołu krokowego a wysokokaloryczną dietą, zawierającą duże ilości nasyconych kwasów tłuszczowych i cholesterolu. Z kolei jedna 
z hipotez głosi, że czynnikiem ryzyka może być wysoki poziom hormonu testosteronu. Nie została ona jednak potwierdzona wiarygodnymi badaniami naukowymi.

Współpraca różnych specjalistów

Nowotwory gruczołu krokowego mogą mieć bardzo różny przebieg choroby. W zależności od stopnia złośliwości raka, jego zaawansowania, 
a także ogólnej formy pacjenta proponowane leczenie może być bardziej lub mniej agresywne. Teoretycznie do wykorzystania jest wiele metod 
i często w leczeniu bierze udział 
wielu lekarzy różnych specjalności.

Najważniejszą rolę w leczeniu raka gruczołu krokowego odgrywają urolodzy, jednak coraz więcej chorych przed podjęciem decyzji w sprawie wyboru metody diagnostycznej i terapeutycznej zgłasza się na konsultacje do onkologów. Żeby 
sprostać temu zadaniu, onkolog musi posiadać wiedzę z różnych dziedzin medycyny, a zwłaszcza z radiologii, patologii, urologii i radioterapii. 
Tylko wtedy może być pełnoprawnym członkiem wielodyscyplinarnego zespołu. Choremu trzeba zapewnić kompleksową opiekę medyczną.

Istotne z punktu widzenia efektów leczenia jest również indywidualne podejście do pacjenta oraz ocena korzyści i ryzyka wystąpienia u niego działań niepożądanych 
związanych z zastosowaniem konkretnej metody leczenia. Pacjent powinien zostać poinformowany o zaletach i wadach wszystkich dostępnych opcji terapeutycznych, 
a ostateczna decyzja, która z nich zostanie u niego zastosowana, powinna uwzględniać jego preferencje.

PROFILAKTYKA

  • Na większość czynników ryzyka raka gruczołu krokowego nie mamy niestety żadnego wpływu. 
Możemy jednak zmodyfikować sposób, w jaki się na co dzień odżywiamy. Według Amerykańskiej Akademii Nauk dieta stanowi jedną z najważniejszych przyczyn chorób nowotworowych.
  • Ogranicz spożycie produktów zwierzęcych, zwłaszcza czerwonego mięsa, wędlin, tłustego mleka oraz jego przetworów. Zawierają one nasycone kwasy tłuszczowe 
i cholesterol, mające niekorzystny wpływ na gruczoł krokowy, serce i naczynia.
  • Na czarnej liście umieść również: cukier, słodycze i sól. Staraj się ograniczać ich ilość.
  • Ryzyko nowotworów zwiększa palenie tytoniu i picie alkoholu. Udowodniono, że ryzyko zachorowania na raka nałogowych pala-
czy, którzy na dodatek nadużywają alkoholu, jest od 10 do 100 razy większe w porównaniu z osobami, które nigdy nie paliły i nie piły alkoholu.
  • Jedz jak najwięcej warzyw 
i owoców. Zgodnie z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia warzywa i owoce powinno się spożywać pięć razy dziennie, w ilości minimum 400 gramów. Sięgaj po nie przy każdym posiłku i zastępuj nimi przekąski między posiłkami.
  • Twój organizm potrzebuje nienasyconych kwasów tłuszczowych, których najbogatszym źródłem są ryby.
  • Wśród produktów polecanych przez dietetyków są pomidory 
– ze względu na zawarty w nich likopen, naturalny barwnik, który nadaje im czerwony kolor. Likopen należy do grupy tzw. karotenoidów, substancji o silnym działaniu antyoksydacyjnym. Chronią one komórki przed szkodliwym działaniem wolnych rodników. Spoży-
wanie produktów zawierających duże ilości likopenu nie tylko zmniejsza ryzyko zachorowania na raka gruczołu krokowego, ale również na choroby serca.
  • Ważnym składnikiem „męskiej” diety są również fitosterole, związki roślinne przypominające budową cholesterol, które są składnikami błon komórek roślinnych.
  • Zdaniem niektórych naukowców ryzyko zachorowania na raka gruczoły krokowego obniża selen. Głównym zadaniem tego pierwiastka jest wytwarzanie enzymu, który chroni błony komórkowe przed szkodliwym działaniem wolnych rodników. Bogatym źródłem selenu są m.in. orzechy brazylijskie, tuńczyk, nasiona słonecznika, ryby, owoce morza, drób i kiełki pszenicy. Niedobór tego pierwiastka powinni uzupełniać zwłaszcza mężczyźni w starszym wieku.