Jakie są objawy szpiczaka mnogiego, na czym polega choroba i kogo najczęściej dotyka?

Szpiczak mnogi to choroba nowotworowa, która najczęściej dotyka pacjentów w podeszłym wieku. Choroba zazwyczaj przez bardzo długi czas rozwija się bezobjawowo. Chory dość często dowiaduje się o niej podczas badań profilaktycznych. W przypadku wystąpienia dolegliwości, pacjenci mogą skarżyć się na takie objawy, jak osłabienie, zmęczenie, bóle w krzyżu. Pojawić się mogą także zaburzenia świadomości, śpiączka czy złamania patologiczne. Niestety objawy szpiczaka nie są jednoznaczne, przez co postawienie trafnej diagnozy może być utrudnione.

Jak wygląda obecnie w Polsce wykrywalność szpiczaka mnogiego? Czy poprawiła się diagnostyka w tym kierunku?

W Polsce każdego roku szpiczaka mnogiego diagnozuje się u około tysiąca pięciuset pacjentów. W wielu przypadkach chory z właściwie postawioną diagnozą szybko trafia do lekarza specjalisty i otrzymuje odpowiednią terapię.

Jakie badania należy wykonać, aby wcześnie wykryć szpiczaka?

Podejrzewać szpiczaka można już na podstawie wyników takich badań, jak morfologia, OB i badanie ogólne moczu. W przypadku zachorowania, morfologia krwi wykazuje znaczną niedokrwistość, OB jest przyspieszone, może pojawić się białkomocz.

Jakie badania środowisko hematologów chciałoby widzieć w pakiecie podstawowych badań zlecanych przez lekarza pierwszego kontaktu, które pozwoliłyby wykryć chorobę we wczesnym stadium?

Badania potrzebne do wykrycia szpiczaka mnogiego we wczesnym stadium są dostępne w pakiecie podstawowych badań zalecanych przez lekarzy rodzinnych. Pacjenci są na nie kierowani często, nawet w ramach profilaktyki. Jedyne badanie, do którego lekarze rodzinni nie mają dostępu, to badanie łańcuchów lekkich, które wykonuje się w przypadku podejrzenia amyloidozy. Może ona prowadzić do uszkodzenia większej grupy narządów, np. nerek. Badanie to jest niestety dość drogie i wykonuje się je tylko w uzasadnionych przypadkach.

Czy lekarz rodzinny byłby dobrym wsparciem w monitorowaniu choroby?

Lekarz rodzinny odgrywa bardzo ważną rolę w monitorowaniu przebiegu takich chorób, jak gammapatia monoklonalna i szpiczak tlący się. Obie te choroby mogą poprzedzać szpiczaka mnogiego, najczęściej przebiegają bezobjawowo i nie wymagają terapii, ale mogą się przekształcić w szpiczaka objawowego i to trzeba wykryć. Pacjenci z takimi schorzeniami powinni być pod stałą opieką lekarza, regularnie wykonywać badania diagnostyczne. Odpowiednio przygotowany lekarz rodzinny ma szansę szybko zareagować w przypadku pogorszenia stanu pacjenta i skierować go na konsultację do hematologa. Jest to duże wsparcie dla specjalisty, ponieważ odpowiednio monitorowany pacjent trafia do niego z kompletem badań i wstępną diagnozą, co umożliwia szybsze włączenie leczenia.