Wiadomość o chorobie często wiąże się ze stresem, niepokojem i niepewnością pacjenta. Na te emocje szczególnie narażone są osoby, które dowiadują się o chorobie przewlekłej lub już się z nią zmagają. W takich chwilach ważną rolę w życiu chorego odgrywają najbliższe osoby. Warto zatem wiedzieć, że prawa przysługujące każdemu pacjentowi na podstawie Ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, umożliwiają korzystanie ze wsparcia i pomocy osób bliskich w czasie całego procesu leczenia. Co ważne, przez osobę bliską należy rozumieć nie tylko członka rodziny, ale każdą osobę wskazaną przez pacjenta.

Pozytywny wpływ na proces leczenia

O czym więc warto pamiętać? Przede wszystkim o możliwości obecności osoby bliskiej podczas wizyty u lekarza i udzielania świadczeń zdrowotnych. Obecność bliskiego często pomaga pacjentowi, i co istotne, może mieć pozytywny wpływ na proces leczenia – gdy jesteśmy zdenerwowani możemy zapomnieć zadać lekarzowi istotnego pytania lub zapomnieć przekazanego podczas wizyty zalecenia, a towarzyszący bliski może je przypomnieć.

Obecność członka rodziny podczas wizyty lekarskiej jest szczególnie ważna dla najmłodszych pacjentów. Pamiętajmy, że lekarz lub pielęgniarka może odmówić pacjentowi skorzystania z takiej możliwości jedynie w dwóch przypadkach – gdy istnieje prawdopodobieństwo wystąpienia zagrożenia epidemicznego lub ze względu na bezpieczeństwo pacjenta.

Poza towarzyszeniem pacjentowi, osoba bliska może także aktywnie uczestniczyć w rozmowie na temat stanu jego zdrowia i uzyskać wszelkie informacje w tym zakresie, jeśli pacjent wyrazi taką wolę. Możemy wskazać dowolną osobę, która będzie upoważniona do uzyskania informacji o naszym stanie zdrowia, rozpoznaniu, proponowanych oraz możliwych metodach diagnostycznych i leczniczych, dających się przewidzieć następstwach ich zastosowania albo zaniechania, wynikach leczenia oraz rokowaniu.

Wyznaczmy osobę upoważnioną

Osobie upoważnionej przez pacjenta może również zostać udostępniona dokumentacja medyczna dotycząca jego stanu zdrowia i udzielonych mu świadczeń zdrowotnych. Oświadczenie pacjenta o upoważnieniu danej osoby do uzyskania dokumentacji, powinno zostać przez pracownika placówki medycznej zamieszczone w dokumentacji indywidualnej wewnętrznej pacjenta lub do niej dołączone. Na tej podstawie podmiot leczniczy ma obowiązek udostępnienia wskazanej przez nas osobie dokumentacji medycznej we wszystkich przewidzianych w ustawie formach, w tym np. do wglądu lub w formie kopii. Taki rodzaj pomocy osoby bliskiej jest szczególnie cenny dla osób starszych, mających problemy z poruszaniem się lub hospitalizowanych. Pamiętajmy jednak, że za sporządzenie kopii dokumentacji placówka może pobierać opłatę, która nie może przekraczać 75 gr. za jedną stronę.

Dodatkowa opieka pielęgnacyjna

W czasie pobytu w szpitalu możemy także skorzystać z pomocy bliskich nam osób. Każdy pacjent ma bowiem prawo do dodatkowej opieki pielęgnacyjnej – tj. opieki, która nie polega na udzielaniu świadczeń zdrowotnych – którą może sprawować właśnie członek rodziny lub inna wskazana przez nas osoba. Prawo to daje m.in. możliwość przebywania z pacjentem podczas hospitalizacji, co jest ważne przede wszystkim dla dzieci, bo pobyt w szpitalu często jest dla nich zupełnie nowym i stresującym doświadczeniem, a obecność rodzica zapewnia im poczucie bezpieczeństwa. Przepisy nie precyzują jednak sposobu realizacji tego uprawnienia, dlatego sposób, w jaki zorganizowana jest możliwość przebywania z pacjentem podczas jego leczenia w szpitalu, powinien zostać szczegółowo określony w regulaminie organizacyjnym placówki. Kwestia ta uzależniona jest od warunków organizacyjnych danego szpitala, więc może być inaczej rozwiązana w poszczególnych podmiotach leczniczych.