Czym jest inżynieria tkankowa i jakie jest jej zastosowanie w chorobach serca?

To multidyscyplinarna dziedzina, która łączy doświadczenia lekarzy, biologów i fizyków, którzy razem pracują nad tym, aby stworzyć nowe materiały lub połączenia konstrukcji tkankowych. W przypadku serca chodzi między innymi o nowy typ protez zastawek serca i protezy naczyń. W terapiach komórkowych wykorzystujących inżynierię tkankową możemy np. wszczepić w chore miejsce w obrębie serca komórki macierzyste na specjalnym rusztowaniu, który tworzy rodzaj „plastra” na serce. Takie podanie komórek jest o wiele bardziej efektywne niż np. wstrzyknięcie ich za pomocą strzykawki jako zawiesiny komórek.

Jakie są różnice pomiędzy wykorzystywaniem w leczeniu chorób serca protez czy materiałów biologicznego pochodzenia, wytworzonych dzięki rozwojowi inżynierii tkankowej, a tymi wykonanymi, które są do tej pory wykorzystywane?

Zacznijmy od tego, że obecnie stosowane są zarówno protezy biologiczne, jak i mechaniczne. Protezy mechaniczne mają o wiele większą trwałość, w przeciwieństwie do tych wykonanych z materiałów biologicznych. O ile te pierwsze mogą z powodzeniem funkcjonować przez kilkadziesiąt lat, to przydatność tych biologicznych wynosi około 10-15 lat. W przypadku protez mechanicznych musimy jednak brać pod uwagę, że po ich wszczepieniu pacjent do końca życia będzie musiał przyjmować leki przeciwzakrzepowe. To dość uciążliwe i wiążę się z regularnym badaniem poziomu krzepliwości krwi i dostosowywaniem poziomu leków do ich wyniku. Natomiast pracujemy już nad substancjami biologicznymi, których przydatność będzie o wiele dłuższa niż obecnie stosowanych, a poza tym po ich wszczepieniu nie będzie konieczne przyjmowanie leków przeciwzakrzepowych.

Czy są wskazania medyczne, aby wszczepiać elementy wykonane z materiałów biologicznych?

Nie ma ograniczeń co do tego komu można je wszczepiać. Podobnie jak w wielu innych chorobach, także w tym przypadku, rozwiązanie jest dobierane indywidualnie dla każdego pacjenta.

Jak wygląda kwestia dostępności w Polsce terapii chorób serca z wykorzystaniem inżynierii tkankowej?

Dostępność jest coraz bardziej powszechna, do niedawna takie terapie były bardzo niszowe, ale to się zmienia. Nie ma też większej różnicy pomiędzy dostępnością różnego rodzaju elementów wykonanych z materiałów biologicznych, wykorzystywanych w leczeniu chorób serca.