zym jest niewydolność serca i jakie są jej przyczyny?

Niewydolność serca to zespół objawów klinicznych spowodowany zaburzeniami czynności serca lub jego nieprawidłową budową, które są przyczyną zmniejszonego rzutu serca i/lub zwiększonych ciśnień wewnątrzsercowych. Mogą do niej prowadzić choroby serca (mięśnia serca, zastawek, osierdzia, zaburzenia rytmu i przewodzenia), najczęściej choroba wieńcowa. Bywa też powikłaniem schorzeń nowotworowych, zapalnych, czy autoimmunologicznych. Niewydolność serca jest chorobą o niekorzystnym rokowaniu. Od momentu rozpoznania w ciągu roku umiera na nią około 20 proc. pacjentów, a w ciągu 5 lat aż 50 proc.

Jak objawia się niewydolność serca?

Pierwsze objawy niewydolności serca nie są swoiste tylko dla tej choroby, dlatego bardzo ważna w tym przypadku jest staranna diagnostyka i wykonanie dodatkowych badań. Pacjent może odczuwać wzmożoną męczliwość, czyli spadek tolerancji wysiłku, duszności wysiłkowe, a w bardziej ostrych przypadkach także spoczynkowe, pojawiają się obrzęki dolnych kończyn, szczególnie w okolicy kostek. Ze względu na fakt, że w/w objawy mogą występować także w innych sytuacjach klinicznych, diagnostyka niewydolności serca jest trudna, a pacjenci do lekarza trafiają zazwyczaj późno. Aby potwierdzić niewydolność serca konieczna jest wizyta u kardiologa i wykonanie echokardiografii i/lub oznaczenia stężeń peptydów natriuretycznych – badań niedostępnych w praktyce lekarza POZ.

Ilu osób w Polsce może dotyczyć niewydolność serca?

Niestety nie mamy dokładnych danych ile osób obecnie choruje w Polsce na niewydolność serca. Szacuje się, że może to być od 800 tysięcy do miliona chorych.

Jak leczy się niewydolność serca?

W leczeniu niewydolności serca stosuje się postępowanie niefarmakologiczne, farmakologiczne, elektroterapię, leczenie zabiegowe. W przypadku metod niefarmakologicznych bardzo dużo zależy od samego chorego. Zaleca się przede wszystkim zmianę diety, ze szczególnym ograniczeniem spożywania soli. Samo zaprzestanie dosalania niestety nie wystarczy, pacjenci muszą także zwrócić uwagę na to jakie produkty wybierają i jaka jest w nich zawartość sodu, szczególnie w przypadku wysoko przetworzonej żywności. Oprócz zmiany diety trzeba także zadbać o odpowiednią ilość ruchu oraz kontrolę masy ciała, która przy nagłym wzroście w ciągu 1,5 – 2 dni może wskazywać na zatrzymanie wody w organizmie. Zaleca się także wykonywanie szczepień przeciwko grypie i zakażeniu pneumokokami. Chory powinien także regularnie odwiedzać lekarza kardiologa, wykonywać zalecone badania i koniecznie przyjmować leki. Przy tym schorzeniu wskazana jest także rehabilitacja ruchowa, o której często zapominają sami lekarze. Dzięki niej można w dużym stopniu złagodzić towarzyszące chorobie objawy i przedłużyć życie chorego.

Jeśli chodzi o środki farmakologiczne to w Polsce mamy dostęp do wielu nowoczesnych terapii stosowanych na całym świecie. W 2016 roku pojawił się nowy lek, który jest ogromną szansą dla chorych z niewydolnością serca. W badaniach wykazano, że jest on o wiele bardziej skuteczny od obecnie stosowanych preparatów. Znacznie zmniejsza śmiertelność pacjentów i polepsza ich komfort życia, ponieważ chorzy rzadziej muszą być poddawani hospitalizacji. Niestety, na razie ten lek nie jest refundowany i w związku z tym jest niedostępny dla większości chorych. Kolejna metoda to elektroterapia, w ramach której odpowiednim chorym należy wszczepić kardiowerter-defibrylator i/lub stymulator resynchronizujący. Leczenie zabiegowe polega na przeprowadzeniu operacji wad serca lub rewaskularyzacji serca u odpowiednich chorych. Najbardziej zaawansowanymi zabiegami są przeszczepy serca, których w Polsce, w porównaniu z innymi krajami wykonuje się stosunkowo niewiele, u chorych, u których wyczerpano inne możliwości leczenia. W Polsce obecnie wykonuje się niecałe 100 przeszczepów serc rocznie, co spowodowane jest głównie niedostatkiem tych narządów do przeszczepów. Opcją doczekania do przeszczepu jest mechaniczne wspomaganie krążenia, które niestety też jest dostępne tylko dla nielicznych pacjentów, zwłaszcza urządzenia całkowicie wszczepialne.

Niewydolności serca można zapobiegać.

Bardzo ważne jest, że niewydolności serca można zapobiegać stosując się do ogólnych zaleceń dotyczących prewencji chorób sercowo-naczyniowych oraz prowadząc leczenie chorób, które potencjalnie mogą być przyczyną niewydolności serca.