Każdy wie, że życie zaczyna się wraz z pierwszym oddechem, a gaśnie z ostatnim. Ale mało kto wie, że długość ludzkiego życia zależy bezpośrednio od sprawności płuc. Jak wykazały prowadzone w USA badania – najdłużej żyją ci, którzy mają najlepsze wyniki badań płuc. Upośledzenie wentylacji płuc wiąże się z większym ryzykiem zgonu zarówno dla mężczyzn, jak i kobiet. Zależność tę udowodniono w szczególności dla osób cierpiących dodatkowo na chorobę niedokrwienną serca, co podkreśla ścisły związek tych dwóch narządów.

O płuca trzeba dbać przez całe życie – zaczynając w okresie ciąży. Kluczowe w tym czasie jest zdrowie matki i jej styl życia. Każda kobieta powinna szczepić się przeciwko chorobom infekcyjnym, w szczególności regularnie przeciwko grypie. Ważne są również ćwiczenia i kondycja fizyczna. W ciąży ćwiczenia trzeba dostosowywać do swojego stanu i możliwości. Należy jak najwięcej spacerować po terenach zalesionych, przy akwenach wodnych. Jeśli kobieta ciężarna choruje na astmę, a jest to najczęstsza choroba przewlekła u kobiet ciężarnych, to kluczowe dla prawidłowego przebiegu ciąży i rozwoju dziecka jest skuteczne leczenie. Leki stosowane obecnie w astmie są bezpieczne dla kobiet i nienarodzonych dzieci. Każda kobieta mająca astmę w okresie ciąży powinna być leczona pod nadzorem specjalisty.

Jeżeli nie ma istotnych przeciwwskazań lekarskich, poród powinien odbyć się siłami natury, a dziecko powinno być karmione piersią nie krócej niż 4 miesiące. Wówczas ryzyko chorób alergicznych zmniejsza się. Nie wolno palić w obecności dziecka. Należy też wykonywać wszystkie zalecane szczepienia, w tym przeciwko pneumokokom i grypie. Pamiętajmy o prawidłowym rozwoju fizycznym dziecka. Jeśli ma ono objawy chorób układu oddechowego, to trzeba je jak najwcześniej zdiagnozować i odpowiednio leczyć. Alergie i astma są najczęstszymi chorobami przewlekłymi u dzieci i młodych dorosłych. Jak pokazują ostatnie badania epidemiologiczne, w Polsce na astmę choruje ok. 4 mln osób. Niestety aż 75% dzieci chorych na astmę nie ma prawidłowego rozpoznania i nie jest prawidłowo leczona. A nieleczona może skrócić życie o 10-15 lat. Dziecko z astmą może normalnie żyć i uprawiać sport. Obecne leki pozwalają osiągnąć taką kontrolę choroby, że pacjent może osiągać wyniki w sporcie równie dobre jak zdrowe osoby.

Od 25 roku życia nasze płuca stopniowo tracą na wydolności, ale to od nas zależy, jak szybko będzie to postępować. Każdy papieros skraca życie o 11 min. Wśród chorób tytoniowo-zależnych gwałtownie wzrasta liczba zachorowań na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc. Zaprzestanie palenia jest jedyną skuteczną formą walki z tą chorobą, leki tylko łagodzą jej skutki.

Postęp cywilizacyjny sprawia, że coraz mniej się ruszamy. Tymczasem należy to robić jak najczęściej. Powinni to też robić chorzy na choroby układu oddechowego. Szczególnej wagi w podeszłym wieku i u chorych nabierają szczepienia ochronne – bo lepiej zapobiegać niż leczyć.

Zatem aby w zdrowiu i dobrej kondycji dożyć późnych lat, trzeba na to pracować przez całe życie, ale przede wszystkim zadbać o prawidłowy rozwój dziecka, by start w dorosłe życie był na pełnym oddechu.