Jama ustna będąca początkowym odcinkiem przewodu pokarmowego jest specyficznym, dynamicznym ekosystemem. Zasiedlona  jest  przez mikroorganizmy (bakterie, grzyby, wirusy, pierwotniaki), które stanowią jej stałą mikroflorę. Naruszenie harmonijnego współdziałania mikroflory jamy ustnej z organizmem powoduje powstanie stanu chorobowego, którego najczęstszym wyrazem jest proces próchnicowy zębów 
z jego powikłaniami oraz choroby przyzębia i błony śluzowej jamy ustnej. Schorzenia te mogą być potencjalnie czynnymi ogniskami zakażenia i mogą wpływać na  stan zdrowia organizmu oraz współistniejące choroby ogólne. Zatem troska o zdrowe zęby przyczynia się do zdrowia organizmu.

Urbanizacja, wydłużenie długości życia i określony jego styl (obyczaje i nałogi) powodują ciągły wzrost liczby pacjentów cierpiących na schorzenia onkologiczne. Według European Society for Medical Oncology nowotwory złośliwe jamy ustnej i gardła znajdują się w krajach rozwiniętych na ósmym miejscu w kolejności najczęściej występujących nowotworów (wg liczby zachorowań), zaś 
w krajach rozwijających się – na miejscu trzecim. To samo źródło podaje dane dla Polski, które mówią, iż na ten rodzaj nowotworów zapada co roku 6 proc. chorych onkologicznych, 
a 5. letnia przeżywalność dotyczy 23,3 proc. mężczyzn i około 40 proc. kobiet.

23 września 2008 roku Światowa Federacja Dentystyczna FDI wydała oświadczenie, w którym rozwiązanie problemu „oral cancer” uważane było za główny globalny cel zdrowotny. Pod pojęciem „oral cancer” sprecyzowano nowotwory warg, jamy ustnej, 
nosogardła, gardła środkowego i krtani, podając, iż stanowi on 2-3 proc. zachorowań na nowotwory złośliwe na świecie. Oświadczenie to podaje również główne czynniki ryzyka, do których zalicza się palenie tytoniu, spożywanie alkoholu, dietę ubogą w warzywa
i owoce, infekcje spowodowane wirusem HPV oraz uszkodzenia błony śluzowej określone jako stadium przednowotworowe.

Oprócz wymienionych wyżej problemów, dzisiejsze społeczeństwa borykają się z łagodniejszymi, choć nie mniej uciążliwymi dolegliwościami jamy ustnej. Do najczęstszych problemów należą: nadwrażliwość zębów, krwawienie dziąseł oraz nieświeży oddech. Coraz większą uwagę zwraca się także na kwestie estetyczne 
– biel zębów oraz skorygowanie ich kształtu. Odpowiednia diagnoza i leczenie mogą te problemy rozwiązać – kluczowa jest tu rola lekarza stomatologa oraz zabiegi profilaktyczne stosowane na co dzień.