Home » Immunologia » Szczepienia ratują życie osobom przewlekle chorym
Immunologia

Szczepienia ratują życie osobom przewlekle chorym

Adam-Antczak

Prof. dr hab. n. med. Adam Antczak

Przewodniczący Rady Naukowej Ogólnopolskiego Programu Zwalczania Grypy, Kierownik Kliniki Pulmonologii Ogólnej i Onkologicznej, Uniwersytet Medyczny w Łodzi

Nadchodzi okres jesienno-zimowy, a jest to czas, który sprzyja zwiększonej zachorowalności na grypę i choroby grypopodobne. Trudno odróżnić od siebie grypę, przeziębienie czy zakażenie COVID-19, ponieważ ich objawy są do siebie bardzo podobne. Bóle głowy, mięśni, złe samopoczucie czy wysoka gorączka to tylko niektóre z objawów, które towarzyszą wielu infekcjom. Należy pamiętać, że wirus grypy nie zniknął i wciąż jest niebezpieczny dla naszego życia i zdrowia. Wystarczy jedno kichnięcie, by wirus grypy przeniósł się na kolejną osobę – szczególnie narażone są osoby z grup ryzyka, do których zaliczamy m.in. pacjentów z chorobami przewlekłymi.


Czy grypa jest niebezpieczna dla pacjentów kardiologicznych? Jakie działania profilaktyczne są im zalecane?

Grypa to zwiększone ryzyko powikłań m.in. zawału serca, wirusowego zapalenia mięśnia serca czy przewlekłej niewydolności sercowej.  chroni przed wystąpieniem udaru mózgu redukując ryzyko jego wystąpienia aż o 46 proc.1 Szczyt występowania zawałów serca przypada w tym samym okresie, co zwiększona zachorowalność na grypę, co więcej: ¼ zawałów serca jest poprzedzona bezpośrednio ostrą infekcją układu oddechowego.2,3

Czy pacjenci z chorobami płuc są również w grupie ryzyka? Jaką rolę dla nich odgrywa szczepienie przeciwko grypie?

Pacjenci z przewlekłymi chorobami układu oddechowego są szczególnie narażeni na powikłania zakażenia grypą. Do najczęstszych z nich można zaliczyć zapalenie płuc, zapalenie górnych dróg oddechowych czy zaostrzenie POChP i/lub astmy. Szczepienie przeciw grypie zapewnia łagodniejszy przebieg choroby oraz chroni przed groźnymi powikłaniami i redukuje liczbę zgonów aż o 70 proc.4

Prof. dr hab. n. med. Krzysztof Strojek

Specjalista chorób wewnętrznych, diabetologii i hipertensiologii, konsultant krajowy w dziedzinie diabetologii

Dlaczego grypa może być niebezpieczna dla pacjentów diabetologicznych? Jakie powikłania mogą u nich wystąpić?

Grypa, jak każda inna infekcja, powoduje przyspieszenie przemiany materii, co skutkuje podwyższeniem poziomu cukru we krwi aż do możliwości wystąpienia kwasicy, dlatego chorzy

na cukrzycę, którzy zapadają na grypę, bądź jakąkolwiek inną infekcję, muszą kontrolować stężenie glukozy we krwi i odpowiednio korygować leczenie. Jeśli korzystają z insuliny, muszą zwiększać jej dawki tak, żeby opanować podwyższony poziom cukru we krwi. Jeżeli stosują leki doustne, to zaleca się, by zwiększali ich dawki, a jeśli są one maksymalne, powinni zwrócić się do swojego lekarza prowadzącego. Poza tym muszą pamiętać o tym, by uzupełniać płyny, czyli więcej pić i ograniczyć jedzenie, bo ono także podnosi glikemię. Istotne jest także to, że jeśli chory wyrówna stężenie glukozy we krwi, to po zachorowaniu nie rzutuje ono na przebieg cukrzycy.

Jak pacjenci diabetologiczni mogą uchronić się przed wirusem grupy?

Pacjenci diabetologiczni, podobnie jak inni ludzie, mogą uniknąć zachorowania przede wszystkim przez unikanie kontaktu, noszenie maseczek i dezynfekcję rąk. Ponadto najlepszym sposobem ochrony przed zachorowaniem i co ważniejsze, przed ciężkim przebiegiem grypy i jej powikłaniami, są szczepienia.

O ile zmniejsza się ryzyko wystąpienia incydentów zagrażających życiu w przypadku zaszczepienia się?

Ryzyko zachorowania na chorobę, przeciw której chory został zaszczepiony, jest niewielkie. W zależności od sezonu ochrona poszczepienna zwykle wynosi od 40 do 60 proc. Należy jednak podkreślić, że zaszczepienie przeciw grypie bardzo dobrze chroni przed jej ciężkimi powikłaniami, w tym m.in. zapaleniem płuc, zapaleniem mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych, zapaleniem mięśnia sercowego, uszkodzeniem nerek, czy też nagłym zgonem. Dlatego też szczepienia ochronne są zalecane i wpisane w zdrowy styl życia.


1 Grau AJ, Fisher B, Barth C et al. Influenza vaccination is associated with a reduced risk of stroke. Stroke, 2005;36(7).
2 Pesonen E, Siitonen O. Acute myocardial infarction precipitated by infectious disease. Am Heart J 1981; 101: 512-3.
3 Spodick DH, Flessas AP, Johnson MM. Association of acute respiratory symptoms with onset of acute myocardial infarction: prospective investigation of 150 consecutive patients and matched control patients. Am J Cardiol 1984; 53: 481-2.
4 Nichol K.L., Vaccine 1999, 17: S91
Next article