Home » Onkologia » Skuteczna diagnostyka jest kluczem do efektywnego leczenia nowotworu płuca
Onkologia

Skuteczna diagnostyka jest kluczem do efektywnego leczenia nowotworu płuca

leczenia nowotworu płuca
leczenia nowotworu płuca
Paweł Krawczyk

Prof. dr hab. n. med. Paweł Krawczyk

Katedra i Klinika Pneumonologii, Onkologii i Alergologii, Uniwersytet Medyczny w Lublinie

Wspólne zalecenia kilkunastu europejskich towarzystw lekarskich i stowarzyszeń pacjentów podkreślają aktualnie fundamentalne znaczenie zespołów wielodyscyplinarnych ułatwiających i narzucających określoną formę organizacji ośrodków odpowiedzialnych za diagnostykę i leczenie raka płuca. Jakie są czołowe wskazówki w tym zakresie, które powinny stanowić także podstawę korekt dokonywanej w polskim systemie zdrowia?


Rzeczywiście polska organizacja opieki nad chorymi onkologicznymi wymaga dokonania znaczących zmian, a to jak sytuacja przedstawia się aktualnie, niekorzystnie wpływa na szybkość i kompleksowość diagnostyki oraz zaplanowanie i wdrożenie terapii. Istotne jest przede wszystkim powołanie ośrodków, w których chorzy na raka płuca będą mieli możliwość korzystania z szybkiej diagnostyki raka płuca, gdyż jest to niezbędne, aby wdrożyć nowoczesne i skuteczne leczenie. Należy przede wszystkim podkreślić, że brakuje u nas także standardów leczenia raka płuca, bo nie mamy ścisłych reguł, których lekarz musi przestrzegać, gdy planuje diagnostykę i leczenie chorego. Może wpływać to niekorzystnie na rezultaty terapii.

Jak terapie obejmujące inhibitory immunologicznych punktów kontroli zmieniły standard opieki nad chorymi na raka płuca?

Chorzy na zaawansowanego niedrobnokomórkowego raka płuca (NDRP), którzy mogą otrzymać immunoterapię, czyli leczenie mające na celu przywrócenie zdolności układowi immunologicznemu do niszczenia komórek nowotworowych, odnoszą wiele korzyści z tej nowoczesnej terapii. W przypadku pacjentów, którzy mają wysoką ekspresję PD-L1 na komórkach nowotworowych (≥50% komórek nowotworowych z ekspresją tego markera), stosujemy monoterapię z wykorzystaniem pembrolizumabu, czyli przeciwciała anty-PD-1. Jeżeli ekspresja PD-L1 jest mniejsza, stosujemy chemioimmunoterapię opartą na związkach platyny z dodatkiem cytostatyku trzeciej generacji i pembrolizumabu. Co ważne, w przypadku 90 proc. pacjentów, którzy mogą kwalifikować się do leczenia, możemy zastosować jedną z powyższych metod leczenia, co przekłada się na wydłużenie przeżycia całkowitego, a to z kolei korzystnie wpływa na jakość życia chorego. Istnieje też grupa pacjentów (około 15 proc. chorych na NDRP), którzy mają predyspozycję genetyczną do leczenia ukierunkowanego molekularnie. Chorzy ci zamiast immunoterapii lub chemioimmunoterapii otrzymują bardzo skuteczną terapię „celowaną”. 

Z początkiem 2021 roku chorzy na NDRP otrzymali nowe wiadomości w postaci zmian na styczniowej liście refundacyjnej. Jakie realne odzwierciedlenie będą miały one dla podniesienia jakości leczenia osób zmagających się z rakiem niedrobnokomórkowym?

W ramach programu lekowego mamy teraz możliwość zastosowania immunoterapii durwalumabem (przeciwciało anty-PD-L1) u chorych w stadium miejscowo zaawansowanym poddanych skutecznej jednoczasowej chemioradioterapii, co przynosi znamiennie wyższy odsetek osób wyleczonych z choroby onkologicznej. Kolejną zmianą jest refundacja leczenia skojarzonego z zastosowaniem chemioterapii i immunoterapii pembrolizumabem u chorych z ekspresją PD-L1 na <50% komórek nowotworowych, co znacząco wydłuża czas przeżycia chorych. Badania dowodzą, że niemal 30 proc. pacjentów objętych takim leczenie żyje 3 lata i dłużej, przy tym zwykle chemioimmunoterapia nie jest znacząco bardziej toksyczna niż sama chemioterapia. Nowy program lekowy umożliwia także stosowanie ozymertynibu w pierwszej linii leczenia u chorych na NDRP o typie innym niż płaskonabłonkowy z mutacją w genie EGFR. W porównaniu dotychczas stosowanymi inhibitorami EGFR starszej generacji (erlotynib, gefitynib, afatinib), ozymertynib jest znacznie bardziej skuteczny i u części chorych umożliwia nawet kilkuletnie  przeżycia bez wznowy choroby.

Dlaczego kompletna i kompleksowa diagnostyka zmian w płucach, a później raka płuca, obejmująca pełny zakres markerów, jest w obecnej sytuacji, po dokonanych zmianach na liście refundacyjnej, tak ważna?

Leczenie spersonalizowane, wielokrotnie bardziej efektywne od chemioterapii, jest możliwe tylko wtedy, gdy pacjent będzie odpowiednio zdiagnozowany. Konieczny jest zatem bezzwłoczny dostęp do wszystkich niezbędnych metod, bo trzeba mieć na uwadze, że rak płuca jest chorobą szybko postępującą, a czas jest tu znaczący. Kwestią priorytetową jest, by chory miał dostęp do wyspecjalizowanego ośrodka, który po kompleksowej diagnozie będzie mógł wdrożyć nowoczesne leczenie w ramach programu lekowego

Next article