Home » Onkologia » Technologiczna rewolucja w radioterapii – precyzja i skuteczność leczenia
Onkologia

Technologiczna rewolucja w radioterapii – precyzja i skuteczność leczenia

2-Technologiczna-rewolucja-w-radioterapii
2-Technologiczna-rewolucja-w-radioterapii
Tomasz Iwanicki

Tomasz Iwanicki

Commercial Director PL Elekta sp. z o.o.

Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) co czwarta osoba na świecie zachoruje na nowotwór złośliwy, dlatego w ostatnich latach odnotowuje się nie tylko wzrost kadry specjalistów onkologicznych, ale również wdrażanie nowych, bardziej zaawansowanych metod leczenia. Jaki postęp udało się osiągnąć w radioterapii?

Jak ważna jest radioterapia w leczeniu onkologicznym?

To jedna z podstawowych, miejscowych metod leczenia nowotworów złośliwych. Polega na wykorzystaniu energii promieniowania jonizującego i można stosować ją samodzielnie lub jako element leczenia skojarzonego, wraz z leczeniem chirurgicznym, chemioterapią, hormonoterapią, immunoterapią lub leczeniem celowanym. Według WHO radioterapia znajduje obecnie zastosowanie u co najmniej 50 proc. pacjentów onkologicznych, dlatego też stanowi istotną część leczenia nowotworów. Niestety zgodnie z raportami z 2019 roku ośrodki onkologiczne w Polsce na podstawie wytycznych polskich i międzynarodowych organizacji, które przyjmują za minimalny wskaźnik instalację przynajmniej jednego aparatu megawoltowego na 200 tys. mieszkańców, dysponują niewystarczającą liczbą akceleratorów. Warto wiedzieć, że w 2019 roku było ich 170, a docelowo w roku 2025 powinno być przynajmniej 193 akceleratorów.

Z raportów wynika także, że w ciągu ostatnich 15 lat jako kraj znacznie nadrobiliśmy zaległości. A jak na świecie wygląda postęp technologiczny w radioterapii? Jest konieczny, bo wyniki leczenia pokazują coraz większą skuteczność leczenia z wykorzystaniem radioterapii, a liczba chorych na nowotwory rośnie.

W walce z nowotworami wykorzystywane są coraz doskonalsze narzędzia, które wraz z postępem technologicznym stały się bardziej precyzyjne i skuteczne w ich zastosowaniu. Aktualnie stosowane techniki akceleratorowe są coraz bardziej zaawansowane i sprawiają, że dawka promieniowania jest precyzyjnie dostarczana do komórek nowotworowych. Rewolucyjnym i dostępnym od niedawna jest system Elekta Unity, który jako jedyny łączy w sobie diagnostycznej jakości obrazowanie oparte o zastosowanie technik z wykorzystaniem rezonansu magnetycznego z najnowszym akceleratorem liniowym oraz wszechstronnym, inteligentnym oprogramowaniem.

Na czym polega rewolucyjność systemu Elekta Unity?

Wyniki prezentowane przez środowisko onkologiczne, mówią wprost, że zastosowanie precyzyjnej i w pełni kontrolowanej radioterapii daje doskonałe i spektakularne rezultaty w leczeniu. Innowacyjność tej techniki leczenia polega przede wszystkim na połączeniu siły najdokładniejszej techniki obrazowej, jaką mamy aktualnie do dyspozycji – tj. rezonans magnetyczny – z zaawansowanymi technikami radioterapii, która dane obrazowe wykorzystuje do identyfikowania, bezkompromisowego kontrolowania w trakcie leczenia oraz zlikwidowania zmienionych chorobowo tkanek. Jest to system, który łączy zatem w sobie dwie technologie, kluczowe z punktu widzenia zastosowania promieniowania w ujęciu leczenia pacjentów onkologicznych. Dzisiaj możemy powiedzieć, że dzięki systemowi Unity zmieniamy paradygmat w leczeniu z zastosowaniem radioterapii i wprowadzamy nowy poziom jakości, co w niezaprzeczalny sposób otwiera nowe możliwości lekarzom. Możemy jeszcze bardziej precyzyjnie widzieć, co chcemy napromieniać niż kilka lat temu. Dodatkowo otrzymanie tak precyzyjnych informacji, nie obarcza organizmu pacjenta, ponieważ technika obrazowania przy pomocy rezonansu magnetycznego z wykorzystaniem pola magnetycznego o wartości 1,5T, który rutynowo stosujemy do diagnostyki, jest metodą nieinwazyjną. Jest to narzędzie, które rozpoznaje miejsca zmienione chorobowo i te zdrowe.

Jakie zalety ma codzienne obrazowanie?

Należy zacząć od tego, że rezonans magnetyczny, który został użyty w systemie Elekta Unity to najlepsza, dostępna obecnie metoda obrazowania. Użycie go w trakcie sesji leczenia zamiast np. tomografu komputerowego zmniejsza niepewność w kwestii lokalizacji guza, jego kształtu, wielkości oraz otaczających go zdrowych tkanek. Dzięki zastosowaniu najnowszych technik i możliwości, jakie daje rezonans magnetyczny i obrazowania odbywającego się w czasie rzeczywistym, pozwala optymalnie dostosowywać dawkę promieniowania, a także weryfikować, jak tkanki nowotworowe w guzie lub jego części reagują na dostarczaną terapię. Tym sposobem specjaliści mogą modyfikować plan leczenia, co w konsekwencji powoduje, że całe leczenie onkologiczne jest bardziej skuteczna i krótsze. Zastosowane techniki w systemie Unity, pozwalają na realizację leczenia z uwzględnieniem dynamiki zmian biologicznych poddawanych terapii. Dlatego, chociaż podczas obrazowania jej wygląd w danym dniu nie będzie zmieniony, to dzięki zaawansowanemu oprogramowaniu umożliwiającemu poznanie niektórych jej właściwości, można ocenić, czy w takiej sytuacji sposób leczenia powinien pozostać ten sam, czy warto go zmodyfikować ze względu na zmieniające się warunki kliniczne. System Elekta Unity w pełni wykorzystuje metodologię leczenia zwaną adaptacyjną, dlatego chociaż przed leczeniem nowotworu powstaje pełny plan terapii, to dzięki możliwości zastosowania obrazowania o jakości diagnostycznej, można w krótkim czasie ponownie wykonać całą procedurę i stworzyć nowy plan leczenia, uwzględniający zmiany anatomiczne i inne warunki kliniczne.

A działania niepożądane – czy jest ich mniej w porównaniu ze standardowymi metodami radioterapii?

Ich powstawanie zwykle wiąże się z napromienianiem zdrowych tkanek, co dzięki zastosowaniu technologii Unity, daje możliwość zasadniczo wpływać na ich ograniczenie w stosunku do radioterapii z zastosowaniem klasycznych akceleratorów czy akceleratorów wyposażonych w techniki obrazowania inne niż rezonans magnetyczny. Dzięki Unity można zawężać obszary, które mają zostać poddane leczeniu. I chociaż nie ma się tutaj wpływu na marginesy związane z przebiegiem choroby, to możemy precyzyjnie definiować i ograniczać stosowane marginesy związane z błędami m.in. fizycznymi, czy takimi, które są związane ze zróżnicowaniem tkanek.

Jak w praktyce wygląda leczenie z użyciem systemu Unity?

Z perspektywy pacjenta, sesje radioterapii z wykorzystaniem Unity, przypominają klasyczne badanie rezonansu magnetycznego, z tym wyjątkiem, że pacjent poza obrazowaniem, będzie miał przeprowadzone leczenie. Specjaliści projektujący system Unity starali się optymalizować niedogodności i niewygody, które spotykały pacjenta podczas zastosowania klasycznych technik. Dla pacjenta zmodyfikowano łóżko terapeutyczne oraz konstrukcję systemu, w którego otoczeniu przebywa człowiek. Dlatego wystarczy, że pacjent położy się na specjalnym łóżku w pozycji wskazanej przez specjalistę i już można rozpocząć sesję. I chociaż z pozoru może wydawać się to niczym szczególnie ważnym w terapii, to takie podejście skutecznie obniża stres pacjenta poddawanego leczeniu, co również ma wpływ na jakość i skuteczność terapii. W standardowych metodach czynniki takie jak niewygodna pozycja lub łóżko, ruch urządzeń wokół pacjenta, klaustrofobiczne konstrukcje, mogą negatywnie wpływać na terapię, dlatego też ich minimalizacja jest korzystna dla chorego.

Czy system sprawdza się w leczeniu wszystkich nowotworów, czy jakiś w szczególności?

System sprawdza się w leczeniu wszystkich nowotworów, zwiększając zasadniczo możliwości w zakresie wykorzystania w terapii nowotworów tzw. trudnych z punktu widzenia ich lokalizacji, wrażliwości na leczenie, czy ograniczeń terapeutycznych związany z leczeniem już dostarczonym w przebiegu choroby podstawowej i przerzutowej.

Można zatem uznać, że system Elekta Unity to wielki krok dla postępu światowej radioterapii.

System Unity powstał w ciągu kilkunastu lat. Został wprowadzony do praktyki klinicznej w czerwcu 2018 roku, a jego powstanie jest odpowiedzią na światowe doświadczenia kliniczne i zdefiniowane potrzeby terapeutyczne, związane z radioterapią i wykorzystywaniem technik rezonansu magnetycznego do obrazowania obszarów, które są objęte chorobą onkologiczną, jak również względem obszarów zdrowych. Uważam, że dzisiaj został udostępniony system, który w sposób jakościowy i ilościowy może wpłynąć na zmianę paradygmatu leczenia z użyciem promieniowania jonizującego. System Unity rozwija się dynamicznie we współpracy z konsorcjum, które prowadzi 7 z grupy najważniejszych ośrodków onkologicznych na świecie i z powodzeniem instalowany jest w wielu placówkach we wszystkich krajach, które stosują nowoczesne technologie w medycynie. Już teraz dane pokazują, że jest to ogromny krok naprzód, w zastosowaniu radioterapii w leczeniu onkologicznym.

Next article