Home » Zdrowy oddech » Chrapiesz? Rano jesteś niewyspany? To może być obturacyjny bezdech senny
970x250
Zdrowy oddech

Chrapiesz? Rano jesteś niewyspany? To może być obturacyjny bezdech senny

obturacyjny-bezdech-senny
obturacyjny-bezdech-senny
Prof. Robert Skomro

Prof. Robert Skomro

Pulmonolog i specjalista zaburzeń snu, Profesor Uniwersytetu Saskatchewan, Kanada, Wice-Prezydent Kanadyjskiego Stowarzyszenia Zaburzeń Snu

Jeśli jesteś senny w ciągu dnia, a do tego masz poranne bóle głowy i problemy z koncentracją, może być to związane z obturacyjnym bezdechem sennym. Czasami jednak wystarczy zastosować np. aparat CPAP, który już pierwszej nocy może przynieść odczuwalne korzyści.


Czym jest obturacyjny bezdech senny (OBS) i jakie są jego objawy? Jakie konsekwencje mogą wystąpić, jeśli nie zostanie wdrożona terapia?

To bardzo częsta i poważna choroba, która polega na zapadaniu się górnych dróg oddechowych w czasie snu, co bardzo często skutkuje chrapaniem. Dochodzi do spłycenia lub zatrzymania oddychania, które trwa co najmniej 10 sekund i zwykle powtarza się w nocy nawet kilkaset razy. Po każdym takim incydencie następuje wybudzenie ze snu i tym samym przywrócenie oddechu. Choroba powoduje, że pacjent budzi się niewyspany, w ciągu dnia towarzyszy mu senność, pojawiają się też poranne bóle głowy, suchość w ustach po przebudzeniu, a także drażliwość i trudności z koncentracją w ciągu dnia. Co ciekawe, chory zwykle nie pamięta, że w nocy pojawiły się incydenty bezdechu. Trzeba podkreślić, że nieleczony OBS wiąże się z poważnymi zagrożeniami dla zdrowia i życia chorego. Brak odpowiedniej terapii może wiązać się z wystąpieniem poważnych powikłań, w tym większym ryzykiem chorób serca, także zawału serca, udaru mózgu, cukrzycy typu 2, nadciśnienia tętniczego i depresji. Ponadto przerwy w oddychaniu w trakcie snu, prowadzą do znacznej senności w ciągu dnia, co może skutkować np. nagłym zaśnięciem podczas prowadzenia pojazdu. Dlatego też, by uniknąć negatywnych konsekwencji dla zdrowia pacjenta i zdrowia publicznego, konieczne jest leczenie obturacyjnego bezdechu sennego.

Jaka jest epidemiologia obturacyjnego bezdechu sennego?

Jest to powszechna choroba cywilizacyjna, na którą cierpi około 20 proc. mężczyzn w średnim wieku i około 10 proc. kobiet. Organizacja World Sleep Society przeprowadziła badania, wskazujące, że na całym świecie na OBS choruje około 1 mld osób. Ze względu na to, że choroba związana jest z wiekiem, nadwagą i otyłością, oraz patrząc na statystyki, z których wynika, że zwiększa się liczba ludzi starszych, a także tych z nadprogramowymi kilogramami, to liczba chorych cierpiących na OBS będzie rosnąć. Niepokojące jest także to, że pomimo iż choroba najczęściej dotyczy mężczyzn, rzadziej kobiet, to ze względu na rosnącą nadwagę i otyłość problem może coraz częściej pojawiać się również u dzieci i młodzieży. 

Jak wygląda diagnostyka tej choroby w dobie panującej pandemii?

Obecnie diagnostyka OBS jest coraz bardziej uproszczona. Na początku ścieżki diagnostycznej sprawdzamy, czynniki ryzyka takie jak: płeć męska i wiek powyżej 50 r. ż. u mężczyzn (choroba występuje dość często również u kobiet), nadwaga lub otyłość oraz podwyższone ciśnienie tętnicze krwi. Wymaga to przeprowadzenia wywiadu, np. podczas teleporady. Następnie lekarz pierwszego kontaktu wystawia skierowanie do specjalisty np. do pulmonologa, który zleca wykonanie całonocnego badania polisomnograficznego (w pracowni) lub poligraficznego (w domu), co jest szczególnie ważne w dobie panującej pandemii. Nie należy obawiać się badania, gdyż aparat jest prosty w obsłudze – wystarczy założyć specjalne czujniki m.in. na klatkę piersiową, a urządzenie samodzielnie podczas snu oceni tętno, ruchy klatki piersiowej i brzucha, poziom utlenowania krwi oraz położenie ciała. Po analizie wyników, specjalista powinien wypisać wniosek na leczenie. W przypadku terapii CPAP pacjent otrzyma aparat w celu dopasowania ustawień urządzenia do jego potrzeb. Dzięki technologiom telemedycznym nad całym procesem czuwa lekarz. Cały proces trwa kilkanaście dni i nie wymaga wychodzenia z domu, dzięki pośrednictwu firmy kurierskiej.

Jakie są dostępne metody leczenia obturacyjnego bezdechu sennego?

Jest kilka uznanych i cenionych terapii. Złotym standardem leczenia OBS jest terapia CPAP, czyli z wykorzystaniem specjalistycznego aparatu oraz podłączonej do niego maski, który wytwarza stałe, dodatnie ciśnienie w drogach oddechowych. Stosowanie go zapobiega zapadaniu się górnych dróg oddechowych, dzięki czemu są one ciągle otwarte i nie dochodzi do obturacyjnego bezdechu sennego. Decydując się na tę metodę leczenia, pacjent unika operacji oraz stosowania leków, tym samym poprawia się jakość snu, oraz ustępują inne objawy jak: chrapanie, bezdech czy senność. Obecnie podstawowe aparaty CPAP można nabyć już z 90 proc. refundacją strony Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ). Wśród innych metod leczenia OBS stosuje się także specjalistyczne aparaty stomatologiczne, a u niektórych osób (zwłaszcza u dzieci) także leczenie operacyjne, szczególnie w przypadkach, gdy np. pacjent ma znaczne zwężenie górnych dróg oddechowych. Przy czym bardzo ważne jest, by w trakcie leczenia pacjent miał zaleconą także redukcję masy ciała (w przypadku znacznej otyłości konieczna może okazać się operacja bariatryczna) oraz rzucenie palenia.

Next article