Skip to main content
Home » Immunologia » Doktorek Radzi: antybiotyk tylko na bakterie
Immunologia

Doktorek Radzi: antybiotyk tylko na bakterie

Zielona wydzielina z nosa nie musi oznaczać zakażenia bakteryjnego. W praktyce 80 proc. infekcji ma podłoże wirusowe i nie wymaga stosowania antybiotyku. Przyjmowanie go bez uzasadnienia może przynieść więcej szkody niż pożytku.

WYPOWIEDZIAŁ SIĘ
Lek. Łukasz Durajski
Wakcynolog, Katedra Medycyny Rodzinnej WUM

Jak odróżnić infekcję wirusową od bakteryjnej?

Nie da się tego zrobić na podstawie samych objawów. Nie są one charakterystyczne na tyle, żeby można było rozróżnić, z jakim patogenem mamy do czynienia, zwłaszcza u dzieci. Wbrew powszechnym opiniom kolor kataru nie ma tutaj żadnego znaczenia – zielona wydzielina to nie kwestia bakterii, a usuwania m.in. leukocytów.

Planeta
Badanie fizykalne pozwala lekarzowi ocenić, jaki charakter może mieć infekcja, ale nie zawsze daje wystarczającą podstawę do jednoznacznego rozpoznania.

Pomocne są badania krwi, ale dla pacjenta oznacza to kolejną wizytę i czekanie na wynik. Dobrym rozwiązaniem są kilkuminutowe testy przesiewowe, szczególnie tzw. combo. Niektóre pozwalają nawet zróżnicować kilkanaście patogenów. Daje to możliwość zastosowania celowanego leczenia.

Kiedy potrzebny jest antybiotyk?

Wyłącznie w infekcjach bakteryjnych. W większości przypadków nie jest potrzebny, ponieważ około 80 proc. infekcji ma charakter wirusowy. Antybiotykoterapia dotyczy raczej zakażeń dróg moczowych, zapalenia oskrzeli, zapalenia płuc, anginy czy zapalenia ucha, choć nawet w tych przypadkach decyzja o zastosowaniu antybiotyku nie jest zerojedynkowa.

Planeta
Jeżeli podamy antybiotyk w infekcji wirusowej, to nie tylko nie pomoże, ale także zniszczy fizjologiczną florę bakteryjną. A wirus nadal będzie sobie szalał.

Czym jest antybiotykooporność i jakie może mieć konsekwencje?

To istotne zagrożenie dla zdrowia publicznego. Bakterie, przeżywając kontakt z antybiotykiem, uczą się, jak sobie z nim radzić. Z powodu nadużywania antybiotyków niestety pojawia się wiele lekoopornych bakterii, które po prostu przestają na nie reagować. Prowadzi to oczywiście do wielu tragedii u pacjentów. Rodzi też problem dotyczący czasu i intensywności leczenia, a więc tego, jak długo musimy brać taki antybiotyk i że musimy zwiększać dawki, więc koło się napędza.

Lek. Łukasz Durajski: Z powodu nadużywania antybiotyków pojawia się wiele lekoopornych bakterii, które przestają na nie reagować.

Jak prawidłowo przyjmować antybiotyk i jakich błędów unikać?

Najważniejsze jest przyjmowanie go o stałych porach. Ponieważ antybiotyk ma pewien okres działania, dawki należy uzupełniać w odpowiednim czasie: dwa, nawet trzy razy dziennie.

Planeta
O ile rodzice, których dzieci chorują, są skrupulatni w przestrzeganiu zaleceń lekarskich, o tyle dorośli pacjenci niestety je lekceważą.

Na przykład przerywają kurację, gdy poczują się lepiej, albo stosują antybiotyk wybiórczo, na zasadzie: dzisiaj wezmę, jutro nie wezmę. Takie postępowanie może sprawić, że leczenie będzie nieskuteczne, a zakażenie nie zostanie całkowicie opanowane.

Niewłaściwe stosowanie antybiotyków sprzyja również narastaniu antybiotykooporności. W konsekwencji kolejne zakażenia mogą być trudniejsze w leczeniu, a ryzyko nawrotu choroby może wzrosnąć.

Jak kuracja antybiotykiem wpływa na florę bakteryjną jelit?

Antybiotyk de facto walczy z każdą bakterią, także tą, która jest dla nas pożyteczna. Należy więc tę florę uzupełniać, najlepiej stosując dietę probiotyczną. W polskiej kuchni mamy duży wybór produktów, które są źródłem naturalnych probiotyków. To kiszonki: ogórki kiszone, kiszona kapusta, zakwasy, a także znane z Azji kimchi.

Planeta
Warto sięgnąć po fermentowany nabiał: jogurt, kefir, maślankę. Ważne, żeby były to naturalne, a nie wysokoprzetworzone produkty.

Możemy też dostarczyć probiotyków za pomocą suplementów bogatych w odpowiednie szczepy. Najlepiej kupić preparat w formie leku, bo wówczas podlega kontroli farmaceutycznej. Producent ma obowiązek zweryfikować jego skład pod kątem wskazań i jakości.

Next article