Home » Serce i krew » O kłopotach z pamięcią
Serce i krew

O kłopotach z pamięcią

zawroty głowy
zawroty głowy

Dr n. med. Krzysztof Czarnobilski

Specjalista geriatrii, dyrektor ds. Lecznictwa Szpitala MSWiA w Krakowie,
przewodniczący Rady Programowej „Głosu Seniora”

Pani Irena, lat 70, zawsze pamiętała, gdzie odkładała swoje dokumenty. Ale nagle zaczęła coraz częściej zapominać. Potem zaczęła gubić klucze i zostawiać zakupy w sklepie. Na początku rodzina nie przejmowała się tym zbytnio – przecież każdemu może się zdarzyć. Pani Irena zaczęła też mylić imiona wnucząt, ale szybko sama orientowała się, że coś jest nie tak. Krewni zaczęli się poważnie niepokoić dopiero wtedy, gdy starsza pani stała się nerwowa, rozdrażniona, a wręcz agresywna w stosunku do bliskich.

Niestety człowiek wraz z wiekiem traci zdolność przystosowywania się do nowych sytuacji. Starość dotyka nie tylko ciało, ale i samą psychikę. U seniorów zaostrzają się niektóre cechy osobowości – na przykład impulsywność czy skąpstwo wraz z wiekiem będą się nasilać. Pogarsza się również ogólna sprawność umysłu – około 20 proc. osób starszych ma zaburzenia pamięci.

Zaburzona jest pamięć świeża – senior pamięta wszystko sprzed lat, ale nie wie, co było wczoraj. Zapominania i to coraz częstszego nie da się uniknąć. Nie wolno jednak wpadać w panikę, ponieważ mózg nawet młodego człowieka zapamiętuje zaledwie 1 proc. informacji, która dociera do naszej świadomości. To sprawa fizjologii. Zdrowemu seniorowi problemy z pamięcią zdarzają się sporadycznie i nie nasilają się zbyt szybko. Jeśli się skoncentruje, to potrafi przypomnieć sobie czyjeś nazwisko albo miejsce, w którym zostawił jakiś przedmiot.

Farmakologia i wysiłek umysłu

Nie jesteśmy jednak bezradni wobec fizjologicznych procesów. Po pierwsze należy udać się do lekarza, który oceni, czy dany objaw jest już poważniejszą nieprawidłowością. Jeśli zapominanie zaczyna już przeszkadzać w wykonywaniu codziennych czynności, warto zacząć leczenie farmakologiczne. O tym jednak decyduje lekarz. Opiekunowie osoby starszej powinni w miarę szybko zareagować na niepokojące sygnały. Niezależnie od leków, możemy również ćwiczyć koncentrację i zapamiętywanie. Najprostsze ćwiczenia pamięci to każdy wysiłek intelektualny, jaki podejmujemy.

Rozwiązywanie krzyżówek, rebusów, wyszukiwanie słów pomiędzy ciągiem znaków, przerysowywanie lub haftowanie gotowych wzorów, czytanie, oglądanie telewizji, słuchanie radia – każda z tych aktywności znacznie poprawia nasz potencjał umysłowy i opóźniają starzenie umysłu. Zamiast kolejnej listy zakupów, stawiajmy sobie wyzwania zapamiętania tego, co jest nam potrzebne. Dostarczajmy mózgowi coraz to nowe bodźce, które musi przyswoić i rozpracować. Dlatego właśnie dla osób starszych tak ważny jest kontakt z drugim człowiekiem, codzienna rozmowa, spacer. Te z pozoru błahe czynności utrzymują nasz mózg w stanie aktywności i pracy, która jest mu niezbędna do właściwego funkcjonowania.

Aktywność fizyczna wspomaga aktywność umysłową

Równie ważna jest dieta. Nienasycone kwasy tłuszczowe spowalniają procesy miażdżycowe i patologie w obrębie tkanki nerwowej. Kwasy te znajdziemy w rybach, orzechach oraz olejach roślinnych. Dla zachowania prawidłowych funkcji układu nerwowego niezbędne są też witaminy z grupy B oraz pierwiastki, takie jak magnez, selen, cynk, potas, żelazo. Rezygnujmy z tłustych potraw, a jedzmy chude mięso, pełnoziarniste pieczywo, rośliny strączkowe. Korzystne dla naszego systemu nerwowego (i nie tylko) są przyprawy z dalekiego wschodu, takie jak kurkuma czy szafran.

I co ważne: pamiętajmy też, że aktywność fizyczna również wspomaga aktywność umysłową.

Next article